Luyện nghe thông qua chép chính tả?
Luyện nghe thông qua chép chính tả? Vì sao không hiệu quả như mong đợi?
Luyện nghe chép chính tả là dựa vào một đoạn âm thanh, người học thử và cố gắng viết lại những gì mình nghe thấy. Đa phần các đoạn âm thanh này có cách sử dụng tiêu chuẩn, ví dụ như về ngữ pháp, cách dùng từ.
Các dạng bài nghe thường thấy gồm:
- Phỏng vấn về một chủ đề khoa học (thường thấy trong các bài thi nghe Niveau B1+)
- Thông báo nhà ga, sân bay
- Hội thoại mua sắm, hỗ trợ khách hàng tại quầy hoặc qua điện thoại
…
Phương tiện duy nhất truyền tải thông tin trong trường hợp này là âm thanh. Người học cố gắng chạy và bắt theo các âm thanh đó với một sự tập trung cao độ. Điều này sẽ căng thẳng hơn nữa, đặc biệt khi đó là một chủ đề khoa học màbản thân người học chưa từng biết tới, kể cả trong tiếng mẹ đẻ, dẫn tới việc không nắm bắt được nội dung. Đôi khi bạn học vẫn có thể nghe phát âm và bắt được đúng từng từ, nhưng do việc không có kiến thức nền về chủ đề, người học sẽ mất kết nối thông tin. Nghe được, nhưng không hiểu được. Điều này không tạo ra cảm giác hoàn thành và có được kết quả, giảm dopamine, giảm hứng thú với việc luyện tập kỹ năng này, dành ít thời gian hơn, không tạo dựng được thói quen.
Trong khi hiệu quả và sự tiến bộ của kỹ năng nghe không thể đong đếm rạch ròi, khó có thể kiểm chứng được qua từng ngày. Hôm nay đã tốt hơn hôm qua? Tuần này đã tốt hơn tuần trước?
Cải thiện kỹ năng này đòi hỏi sự đắm chìm vào ngôn ngữ – đây không phải là “tắm ngôn ngữ”. Bạn tìm được niềm vui, sự tò mò trong quá trình nghe và xem.
Đó nên là chủ đề bạn yêu thích.
Trong thực tế giao tiếp hàng ngày, chúng ta sử dụng câu lồng và câu chuỗi một cách không có kế hoạch, để tương tác, phản hồi và giải thích cho những gì ta đề cập.
Nhận biết câu lồng và câu chuỗi? Bạn để ý khi mình trò chuyện với ai đó, bất cứ nội dung nào chưa được diễn đạt hết hoàn toàn, mà cần sử dụng một câu mới để làm rõ ý hơn. Đó có thể coi là một câu lồng, câu chuỗi.
Nếu người học phải chép chính tả lại một cuộc hội thoại như vậy, sẽ bối rối và phải bám theo nội dung không trình tự, thường phát hiện ra chính người nói cũng bỏ sót từ nhiều, hoặc rằng mình không cần chép lại hết vẫn hiểu họ đang muốn nói gì.
Chúng ta có thể thử ngồi trong quán cà phê và chọn ra một nhóm bạn 2 – 3 người và chép lại hội thoại của họ trong vòng 2 – 5 phút bằng tiếng mẹ đẻ.
Việc dựa vào giải thích, so sánh bằng một cuộc hội thoại trong đời sống hàng ngày có vẻ khập khiễng với các dạng bài nghe đã được đề cập ở phía trên.
Phải, và cũng không quên mục tiêu cuối cùng của nghe là hiểu.
Mục đích của việc lấy ví dụ cuộc hội thoại trong đời sống hàng ngày là để bạn thấy được điểm mấu chốt: Không cần nghe hết, vẫn hiểu hết. Não bộ chúng ta có thể nắm bắt nội dung chính và điền vào những khoảng trống, hoàn thành câu thể hiện nội dung chính đó bằng vốn từ của mình.
Tổng kết ở bài viết này, việc luyện nghe chép chính tả sẽ gây căng thẳng, không hoàn thành được mục tiêu do yếu tố khách quan như chưa có kiến thức nền về chủ đề đang nghe, hoặc đi tới giới hạn xử lý của não bộ.
Sự nỗ lực và thời gian bỏ ra không tương xứng với kết quả mang lại.
Phương pháp này sẽ phù hợp cho giai đoạn đầu học một ngôn ngữ mới, nhằm luyện tập từ vựng và nắm bắt các âm điển hình trong ngôn ngữ đang học.
Nhận xét
Đăng nhận xét